ММА жекпе-жегі қанша раунд болатыны жекпе-жектің мәртебесіне байланысты. Кәсіпқой ММА-да раунд бес минут, раундтар арасындағы үзіліс бір минут. Кәдімгі жекпе-жек үш раундқа, ал титулдық жекпе-жек бес раундқа жоспарланады. Бірақ бұл санның артында бірнеше маңызды нюанс бар: кейбір турнирлердің негізгі айқасы титулсыз болса да бес раунд, кейбір ұйымдардың өз ережесі бар, ал әуесқой ММА-да мүлде басқа уақыт қолданылуы мүмкін. Бұл гидте раундтардың құрылымын, жекпе-жектің жалпы ұзақтығын және нәтиже уақытының жазылуын түсіндіреміз.
Біріккен ереже: 5 минут және 1 минут үзіліс
Солтүстік Америкадағы кәсіпқой ММА жекпе-жектері Бокс комиссиялары қауымдастығы (ABC) бекіткен біріккен ережелер бойынша өтеді. Онда кәсіпқой раундтың ұзақтығы бес минут, раундтар арасындағы үзіліс бір минут деп көрсетілген. Жекпе-жек бір раундтан бес раундқа дейін болуы мүмкін, бірақ бес раундтан немесе 25 минуттан аспайды. UFC-тің АҚШ-тағы турнирлері осы ережеге сүйенеді.
Ережеде титулдық жекпе-жек үшін бөлек норма жоқ: раунд санын жекпе-жек келісімі мен ұйымның тәжірибесі анықтайды. Практикада UFC-те титулсыз жекпе-жектер үш раундқа, ал чемпиондық жекпе-жектер мен турнирлердің негізгі айқастары бес раундқа жоспарланады.

Үш раунд пен бес раунд: жалпы уақыт
Жекпе-жектің ең ұзақ нұсқасын есептеу оңай. Үш раундтық жекпе-жек: 3 × 5 = 15 минут жекпе-жек пен 2 × 1 = 2 минут үзіліс, барлығы 17 минут. Бес раундтық жекпе-жек: 25 минут жекпе-жек пен 4 минут үзіліс, барлығы 29 минут. Бұған спортшылардың шығуы, таныстыру, төрешінің нұсқауы және шешімді жариялау қосылады. Сондықтан бір жекпе-жек эфирде шамамен 25–40 минут алады.
Әрине, жекпе-жек ерте аяқталуы мүмкін: нокаут, төрешінің тоқтатуы немесе тәсіл арқылы жеңіс бірінші минутта да болады. Нәтиже түрлерін KO, TKO және submission туралы гидте түсіндірдік.
| Жекпе-жек түрі | Раундтар | Ең ұзақ уақыт (үзіліспен) |
|---|---|---|
| Кәдімгі кәсіпқой жекпе-жек | 3 × 5 минут | 17 минут |
| Титулдық жекпе-жек | 5 × 5 минут | 29 минут |
| UFC турнирінің титулсыз негізгі айқасы | 5 × 5 минут | 29 минут |
Бір минуттық үзілісте не болады
Раундтар арасындағы бір минут спортшы үшін қысқа, бірақ өте маңызды уақыт. Спортшы бұрышқа барып отырады, бапкер қысқа нұсқау береді, ал арнайы маман жарақатты, мысалы қастың үстіндегі кесілген жерді, тоқтатуға тырысады. Қажет болса, дәрігер спортшыны тексеріп, жалғастыруға рұқсат береді немесе бермейді. Үзілістің соңында бұрыш алаңнан шығуы тиіс, ал спортшы келесі раундқа дайын болуы керек.
Эфирде бұл минут көбіне бұрыштағы әңгімені көрсетеді. Бапкердің сөзі жекпе-жектің келесі раундын түсінуге көмектеседі: мысалы, «қашықтықты сақта» немесе «күреске өт» деген нұсқау тактиканың өзгеретінін білдіреді.
Үш раунд пен бес раундтың тактикалық айырмасы
Бес раундтық жекпе-жекте спортшылар күшін басқаша бөледі. Үш раундта бірінші раундтан бастап жоғары қарқынмен шабуылдауға болады, ал бес раундта төзімділік шешуші рөл атқарады. Төртінші және бесінші раундтарды кейде «чемпиондық раундтар» деп атайды: дәл осы кезеңде дайындығы жақсы спортшы басымдық алады. Сондықтан бес раундтық жекпе-жектің алғашқы раундтары баяу өтсе, бұл міндетті түрде қызықсыз жекпе-жек дегенді білдірмейді.
Басқа ұйымдар және әуесқой ММА
ММА-да бір ғана әлемдік ереже жоқ. Азиядағы және басқа елдердегі ірі ұйымдар өз регламентін қолданады: раунд ұзақтығы, рұқсат етілген соққылар және ұпай беру тәртібі өзгеше болуы мүмкін. Сондықтан ұйымның ресми ережесін бөлек тексеріңіз. Әуесқой ММА-да раундтар көбіне қысқарақ, ал қорғаныс құралдары мен рұқсат етілген әрекеттер шектеулі. Нақты жарыстың ережесін ұйымдастырушы федерацияның регламентінен қараңыз.
Жекпе-жектің алдындағы рәсімдер
Раундтар басталмай тұрып, жекпе-жектің өз рәсімі бар. Спортшылар музыкамен алаңға шығады, оларды тексеріп, бетіне вазелин жағады, содан кейін жариялаушы екеуін таныстырады. Төреші ортада соңғы нұсқауды береді, спортшылар қолдарын тигізіп сәлемдеседі. Бұл рәсімдер бірнеше минут алады, ал титулдық жекпе-жекте олар ұзағырақ. Таңғы эфирде басты жекпе-жекті күткенде осы уақытты да есепке алыңыз: спортшылардың шығуы мен бірінші раундтың басталуы арасында бес-он минут өтуі мүмкін.
Нәтиже уақыты қалай жазылады
Хаттамада жекпе-жектің аяқталу уақыты раунд пен сол раундтағы уақыт арқылы беріледі. Мысалы, «R2 3:41» жазуы жекпе-жектің екінші раундтың 3 минут 41 секундында аяқталғанын білдіреді. Жалпы уақытты есептеу үшін алдыңғы раундтарды қосыңыз: бірінші раунд 5 минут, демек жекпе-жек таза уақытпен 8 минут 41 секундқа созылды.
Раунд арасында тоқтатылған жекпе-жек те бар: спортшы келесі раундқа шықпаса немесе дәрігер жалғастыруға рұқсат бермесе, нәтиже алдыңғы раундтың соңы деп жазылады. Мысалы, «R2 5:00» — жекпе-жек екінші раундтан кейінгі үзілісте тоқтатылды.
ММА раундтары: үш сұрақ
Тағы бір жиі сұрақ — жекпе-жек толық уақытқа созылса, нәтиже қашан жарияланады. Соңғы раундтан кейін карточкалар жиналып, қосылады, содан кейін жариялаушы оларды оқиды. Бұл әдетте бір-екі минут алады. Нәтиже жарияланғанша жекпе-жек ресми түрде аяқталған жоқ деп есептеңіз.
Төрешілер раундтарды қалай бағалайды
Жекпе-жек толық уақытқа созылса, жеңімпазды үш төреші анықтайды. Әр раунд жеке бағаланады: раундтың жеңімпазы 10 ұпай, жеңілгені 9 немесе одан аз ұпай алады. Бірінші кезекте тиімді соққылар мен күрес әрекеттері, содан кейін тиімді белсенділік, одан кейін алаңды бақылау ескеріледі. Бес раундтық жекпе-жекте бір раундтағы басымдық нәтижені шешуі мүмкін, сондықтан әр раундты бөлек қадағалау пайдалы. Бокстағы ұпай жүйесімен салыстыру үшін бокс ұпайы туралы гидті оқыңыз.
Көрерменге: турнир кешін жоспарлау
Бір турнирде он екіден астам жекпе-жек болуы мүмкін, сондықтан толық турнир бес-алты сағатқа созылады. Сізге тек негізгі айқас керек болса, негізгі кардтың басталуын біліп, оған екі-үш сағат қосыңыз. UFC турнирлерінің Қазақстан уақытымен басталуын бөлек гидте есептедік, ал бокс жекпе-жегінің ұзақтығымен салыстыру бокс туралы мақалада.
Неге титулсыз негізгі айқас бес раунд?
Бұл UFC-тің ұйымдық тәжірибесі: турнирдің басты жекпе-жегі көрермен үшін толыққанды болуы үшін бес раундқа жоспарланады. Басқа ұйымдарда бұл тәртіп өзгеше болуы мүмкін.
Раундтар арасындағы үзілісті ұзартуға бола ма?
Үзіліс ережеде бір минут деп белгіленген. Жекпе-жек кезінде төреші ойынды заңсыз соққыдан кейін қалпына келу немесе дәрігерлік тексеру үшін уақытша тоқтатуы мүмкін, бірақ бұл үзіліс ережесін өзгертпейді.
Бокс пен ММА туралы басқа гидтер «Бокс және ММА» бөлімінде.
Раунд ұзақтығы, үзіліс, ең көп раунд саны және төрешілік критерийлер ABC бекіткен ММА-ның біріккен ережелерінің 2026 жылғы тамыздағы редакциясы бойынша сипатталды. Титулдық және негізгі айқастардың раунд саны UFC тәжірибесі бойынша берілді.
Дәлсіздік байқадыңыз ба? Материалдың сілтемесін және дұрыс дереккөзді жіберіңіз.
Редакцияға хабарлау ↗

