Қазақстан спорты. Уақыт — UTC+5.Редакциялық қағидалар ↗
Теннис

Теннис матчы қанша уақыт: үш сет пен бес сет, ұзақтық сценарийлері және кестедегі келесі матчтың уақыты

Теннис матчының ұзақтық сценарийлері және кестедегі келесі матчтың уақытын бағалау.

Авторлық графика: теннис корты, матч ұзақтығы тақырыбына
Авторлық иллюстрация. Нақты оқиғаның фотосуреті емес.

Теннис матчы қанша уақыт созылатынын ешкім алдын ала айта алмайды. Футбол 90 минутпен, баскетбол ширектермен өлшенеді, ал теннисте уақыт шегі жоқ: матч белгілі бір сет санын ұтқанша жалғасады. Бір матч бір сағатта бітсе, екіншісі бес сағатқа созылады. Сондықтан эфирді немесе кортқа баруды жоспарлағанда «қашан бітеді» деген сұрақтың орнына «қандай сценарийлер мүмкін» деген сұрақ қою керек. Бұл гидте матч ұзақтығына әсер ететін факторларды, шамамен бағдарларды және кестедегі келесі матчтың уақытын бағалау тәсілін түсіндіреміз.

Неге теннисте уақыт шегі жоқ

Теннис матчы минутпен емес, ұпайлармен аяқталады. Матчты ұту үшін үш сеттің екеуін немесе бес сеттің үшеуін ұту керек, ал әр сет кемінде алты геймнен тұрады. Есеп жүйесін теннис есебі туралы гидте толық түсіндірдік. Бір гейм бір минутта бітуі мүмкін, ал «тең» мен «артықшылық» кезектессе, он минутқа созылуы мүмкін. Демек матчтың ұзақтығы ойыншылардың деңгейіне, беріс сапасына және бәсекенің тығыздығына байланысты.

Бағдар: үш сет пен бес сет

Ойыншылар тепе-тең болмаса, үш сеттік матч екі сетте, шамамен бір жарым сағатта аяқталуы мүмкін. Тығыз үш сеттік матч екі жарым сағаттан асады. Бес сеттік матчта, яғни ерлердің Үлкен дулыға турнирлеріндегі матчтарда, үш сетпен бітетін ойын шамамен екі жарым сағат, ал бес сетке созылған ойын төрт сағаттан асуы мүмкін. Бұл сандар бағдар ғана, кепілдік емес.

Теннис матчының ұзақтық сценарийлері: екі сеттік, үш сеттік, үш сетпен біткен бес сеттік және толық бес сеттік матч
Шамамен бағдарлар: нақты ұзақтық ойыншылар мен жағдайға байланысты.
Сценарий Шамамен ұзақтық
Үш сеттік формат, екі сетте біткен 1–1,5 сағат
Үш сеттік формат, үшінші сетке созылған 2–3 сағат
Бес сеттік формат, үш сетте біткен 2–2,5 сағат
Бес сеттік формат, бес сетке созылған 3,5–5 сағат

Уақытқа не әсер етеді

  • Беріс стилі. Мықты берісі бар ойыншылардың матчы жылдам өтеді: ұпайлар қысқа, геймдер тез бітеді. Бірақ мұндай матчтар тай-брейкке жиі жетеді.
  • Корт жабыны. Топырақ кортта ұпайлар ұзағырақ, ал шөп кортта қысқарақ. Жабындардың айырмасын корт жабыны туралы гидте түсіндірдік.
  • Ұпайлар арасындағы уақыт. Кәсіпқой турнирлерде ұпайлар арасындағы уақытты сағат бақылайды, бірақ кейбір ойыншылар шекті уақытты толық пайдаланады.
  • Үзілістер. Тақ геймдерден кейінгі ауысулар, сеттер арасындағы үзіліс, дәрігерлік үзіліс және киім ауыстыру үзілісі матчты ұзартады.
  • Ауа райы. Ашық кортта жаңбыр ойынды тоқтатады. Бұл жағдайды жаңбыр туралы гидте бөлек қарастырдық.

Ұпайлар арасындағы уақыт пен үзілістер

Кәсіпқой турнирлерде ұпайлар арасындағы уақыт сағатпен бақыланады: беруші әдетте 25 секунд ішінде келесі берісті бастауы керек. Тақ геймдерден кейінгі ауысуда ойыншыларға 90 секунд, ал сеттер арасында 120 секунд беріледі. Бұдан бөлек, ойыншы дәрігерлік көмек сұрауы мүмкін: емдеуге берілетін уақыт шектеулі, бірақ дәрігердің келуі мен тексеруі бірнеше минут алады. Киім ауыстыруға немесе дәретханаға шығуға арналған үзілістер де бар. Осы үзілістердің бәрі матчтың жалпы ұзақтығына қосылады.

Түнгі сессиялар

Ірі турнирлерде кешкі сессиялар өтеді, ал олардағы матчтар кейде түн ортасынан кейін аяқталады. Кейбір турнирлерде ойынның ең кеш уақыты белгіленген: мысалы, Уимблдонда ойын жергілікті уақытпен 23:00-ге дейін аяқталуы тиіс, сондықтан ұзаққа созылған матч келесі күнге қалуы мүмкін. Мұндай ережелер әр турнирде өзгеше, сондықтан кешкі матчты жоспарлағанда турнирдің ресми ережесін қараңыз.

Жұп матчтары қысқарақ

Кәсіпқой турлардың жұп турнирлерінде матч көбіне жекелей сыңардан қысқа. Себебі 40:40 кезінде бір ғана шешуші ұпай ойналады, ал сеттер бойынша есеп 1:1 болса, үшінші сеттің орнына он ұпайлық матч тай-брейкі өтеді. Нәтижесінде жұп матчы көбіне бір сағат шамасында аяқталады. Бірақ Үлкен дулыға турнирлерінде жұп форматы өзгеше болуы мүмкін, сондықтан кестеде жұп матчы болса, турнирдің ережесін қараңыз.

Кестедегі келесі матч қашан басталады

Турнир кестесінде көбіне тек корттағы бірінші матчтың басталу уақыты беріледі, ал қалғандары «келесі» (followed by) деп жазылады. Яғни сізге керек матч алдыңғы матчтар біткенде басталады. Мысалы, корттағы күн 11:00-де басталып, сізге керек матч үшінші болса, оның басталуы алдыңғы екі матчтың ұзақтығына байланысты: екеуі қысқа болса 14:00 шамасында, ұзақ болса 17:00-ден кейін.

Кейде кестеде «not before» деген белгі болады: матч көрсетілген уақыттан ерте басталмайды, бірақ кешігуі мүмкін. Кестенің барлық белгілерін және оларды Қазақстан уақытына аударуды теннис кестесі туралы гидте түсіндірдік.

Аренаға немесе кортқа баратын көрерменге

Турнирге билет көбіне корттағы бүкіл күнге немесе сессияға беріледі. Сізге белгілі бір ойыншы керек болса, ол алдыңғы матчтардың ұзақтығына қарай кешірек шығуы мүмкін, сондықтан күнді икемді жоспарлаңыз. Ашық кортта күн көзінен қорғаныс пен су, ал кешкі сессияда жылы киім пайдалы. Отбасымен барсаңыз, балалардың шыдамына қарай бүкіл сессияны емес, бір-екі матчты таңдаған дұрыс.

Жеке күнтізбеге қосу

Матчты күнтізбеге қосқанда басталу уақытын ресми кестеден алыңыз, ал ұзақтықты резервпен енгізіңіз: үш сеттік матч үшін 150 минут, бес сеттік матч үшін 240 минут. «Followed by» матчтың басталуы белгісіз болса, оқиғаны күннің кеңірек уақытына қойып, ойын күні ресми қосымшадан қадағалаңыз. Төмендегі құрал оқиғаны .ics файлы ретінде жасайды.

MATCHDAY TOOL

Матчты жеке күнтізбеңе қос

Оқиға .ics файлы ретінде құрылады. Файлды Google, Apple немесе Outlook күнтізбесіне импорттауға болады.

Файл — бір реттік көшірме, автоматты жазылым емес. Матч ауыстырылса, жеке күнтізбедегі оқиғаны өзіңіз жаңартыңыз. Ұзақтық — жоспарлау үшін енгізілген мән.

Файл кестенің кейінгі өзгерістерін өздігінен қабылдамайды. Бірнеше матчты жоспарлау үшін жеке матч күнтізбесі бетін қолданыңыз.

Тарихтағы ең ұзақ матч

Тарихтағы ең ұзақ кәсіпқой матч 2010 жылы Уимблдонда ойналды: ол он бір сағаттан астам уақытқа созылып, үш күнде аяқталды. Сол кезде шешуші сетте тай-брейк болмағандықтан, сет 70:68 есебіне жетті. Қазір Үлкен дулыға турнирлерінде шешуші сетте он ұпайлық тай-брейк ойналады, сондықтан мұндай рекорд қайталанбауы мүмкін. Ол туралы тай-брейк туралы гидте жаздық. Ресми ережелерді ITF құжаттарынан қараңыз.

Неге әйелдер матчтары қысқарақ?

Себебі әйелдердің барлық дерлік турнирлерінде, соның ішінде Үлкен дулыға турнирлерінде, матч үш сеттік форматта ойналады.

Теннисте уақыт шегін енгізу туралы ұсыныс бар ма?

Кейбір көрмелік және жастар турнирлерінде қысқартылған форматтар сыналды. Бірақ негізгі кәсіпқой турнирлерде матч уақытпен шектелмейді.

Ең қысқа матч қанша уақытқа созылуы мүмкін?

Бір ойыншы барлық геймді жылдам ұтса, үш сеттік матч бір сағаттан аз уақытта бітуі мүмкін. Бірақ кәсіпқой деңгейде мұндай матчтар сирек.

Матч ұзақтығын эфирдің бағдарламасынан білуге бола ма?

Жоқ. Арнаның бағдарламасындағы уақыт — эфир кестесі, ал матч одан ертерек немесе кешірек бітуі мүмкін.

Теннис туралы басқа гидтер «Теннис» бөлімінде.

Матч форматы ITF ережелері мен кәсіпқой турнирлердің жалпы тәжірибесі бойынша сипатталды; ұзақтық сценарийлері шамамен бағдар. 2010 жылғы матч туралы мәлімет Уимблдон турнирінің тарихи деректері бойынша келтірілді.

Дәлсіздік байқадыңыз ба? Материалдың сілтемесін және дұрыс дереккөзді жіберіңіз.

Редакцияға хабарлау ↗